Λευκή βίβλος για τη διατροφή: Η ΕΕ ενάντια στην παχυσαρκία

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε σήμερα Λευκή Βίβλο που καθορίζει σύνολο προτάσεων σχετικά με τον τρόπο δράσης της ΕΕ προκειμένου να καταπολεμηθούν τα προβλήματα υγείας το οποία  συνδέονται με τη διατροφή, το υπερβολικό βάρος και την παχυσαρκία.  Στη Λευκή Βίβλο τονίζεται η μεγάλη σημασία που έχει η ενημέρωση του καταναλωτή πριν επιλέξει τι θα φάει και η ύπαρξη υγιεινών εναλλακτικών επιλογών, ενώ ζητείται από τη βιομηχανία τροφίμων να φροντίσει να βελτιώσει τη σύνθεση των τροφίμων ώστε να μειωθεί ιδίως η περιεκτικότητά τους σε αλάτι και λιπαρά. Εξάλλου πρέπει να τονισθούν τα οφέλη της σωματικής άσκησης και να ενθαρρυνθούν οι Ευρωπαίοι να γυμνάζονται περισσότερο.  Η δραστηριοποίηση της ΕΕ στον τομέα της διατροφής και της σωματικής άσκησης είναι αναγκαία επειδή η κακή διατροφή και το χαμηλό επίπεδο σωματικής άσκησης αποτελούν τους έξι από τους επτά κυριότερους παράγοντες κινδύνου για προβλήματα υγείας στην Ευρώπη. Το ποσοστό των υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων έχει αυξηθεί αλματωδώς τις τελευταίες δύο δεκαετίες: στα περισσότερα κράτη μέλη, πάνω από το 50% των ενηλίκων είναι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι.  Επιπροσθέτως, εκτιμάται ότι στην ΕΕ υπάρχουν 21.748.312 υπέρβαρα παιδιά και ο αριθμός αυτός αυξάνεται κατά 400.000 κάθε χρόνο.

Ο αρμόδιος για την υγεία Επίτροπος της ΕΕ, κ. Μάρκος Κυπριανού δήλωσε: «Η αύξηση της παχυσαρκίας καθιστά τη βελτίωση της διατροφής και του επιπέδου σωματικής άσκησης των Ευρωπαίων ύψιστη προτεραιότητα για τη δημόσια υγεία στην ΕΕ τα επόμενα χρόνια. Αν δεν αναλάβουμε δράση, τα σημερινά υπέρβαρα παιδιά θα γίνουν τα αυριανά θύματα καρδιακής προσβολής. Οι καταναλωτές αποφασίζουν για τα τρόφιμα που καταναλώνουν, πρέπει όμως να είναι ενημερωμένοι όταν επιλέγουν και να μπορούν να διαλέξουν ανάμεσα σε διάφορες υγιεινές λύσεις. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η Επιτροπή επανεξετάζει τις εναλλακτικές επιλογές για τη σήμανση των

τροφίμων και ζητεί από τη βιομηχανία τροφίμων να διαφημίζει υπεύθυνα τα προϊόντα της και να μειώσει την περιεκτικότητά τους σε αλάτι, λιπαρά και ζάχαρη».
Πιο ενισχυμένες συνεργασίες
Η Λευκή Βίβλος προτείνει συνεργασίες περισσότερο προσανατολισμένες στην ανάληψη δράσης σε ολόκληρη την ΕΕ, στις οποίες θα συμμετέχουν, μεταξύ άλλων,  ο ιδιωτικός τομέας και οργανώσεις του τομέα της δημόσιας υγείας και των καταναλωτών, και οι οποίες θα βασίζονται σε υπάρχοντες μηχανισμούς όπως η ευρωπαϊκή πλατφόρμα δράσης για τη διατροφή, τη σωματική άσκηση και την υγεία. Ενθαρρύνονται λοιπόν όλοι οι ενδιαφερόμενοι φορείς σε ολόκληρη την ΕΕ να δημιουργήσουν από κοινού εθνικά και τοπικά φόρουμ. Στόχος είναι να ενισχυθούν οι δεσμοί με τα κράτη μέλη, την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας (ΠΟΥ) και άλλους σημαντικούς ενδιαφερόμενους φορείς. Για να εξασφαλιστεί υψηλό επίπεδο πολιτικής στήριξης και διατομεακή συνεργασία στο εσωτερικό των κρατών μελών, η Λευκή Βίβλος προτείνει να συσταθεί μια νέα ομάδα υψηλού επιπέδου με επίκεντρο τα προβλήματα υγείας που συνδέονται με τη διατροφή, το υπερβολικό βάρος και την παχυσαρκία, στην οποία θα συμμετέχει ένας εκπρόσωπος από κάθε κράτος μέλος.
Η Επιτροπή ζητεί, επίσης, μεγαλύτερη δράση του ιδιωτικού τομέα σε ολόκληρη την ΕΕ σε ορισμένους τομείς, μεταξύ των οποίων αναφέρονται:
-       ανάπτυξη αυστηρότερων κανόνων δεοντολογίας στη διαφήμιση στην ΕΕ, οι οποίοι θα βασίζονται στους κανόνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης Διαφημιστικών Προτύπων (EΕΔΠ) ώστε να συμπεριληφθούν τα αποτελέσματα που προέκυψαν από τη στρογγυλή τράπεζα για τη διαφήμιση, την οποία διοργάνωσε το 2006 η Επιτροπή.
-       μεγαλύτερες προσπάθειες από τους παραγωγούς και τους εμπόρους τροφίμων για αλλαγή της σύνθεσης των τροφίμων
-  ανάπτυξη εκστρατειών διαφήμισης και μάρκετινγκ από τις αθλητικές οργανώσεις
    με σκοπό την ενθάρρυνση της σωματικής άσκησης και την επικέντρωση σε
    ομάδες- στόχους όπως π.χ. τα παιδιά.
Η δράση της Επιτροπής
Η Λευκή Βίβλος διευκρινίζει ποιές πολιτικές της Επιτροπής μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την επίτευξη αυτών των στόχων: οι πολιτικές για την υγεία και την ασφάλεια των τροφίμων, η περιφερειακή πολιτική με τη μορφή των διαρθρωτικών ταμείων, οι πολιτικές που σχετίζονται με τις μεταφορές, τις πόλεις, τον αθλητισμό και τα ερευνητικά προγράμματα. Στους τομείς όπου η Επιτροπή προτείνει νέες ενέργειες συγκαταλέγονται η αναθεώρηση της σήμανσης των τροφίμων, τα προγράμματα για τη μεγαλύτερη κατανάλωση φρούτων και λαχανικών, μια Λευκή Βίβλος για τον αθλητισμό και μια μελέτη για τις προοπτικές της αλλαγής της σύνθεσης των τροφίμων με στόχο τη βελτίωση της διατροφής.

Η Επιτροπή θα παρακολουθεί την πρόοδο και τις επιδόσεις όλων των συντελεστών και θα δημοσιεύσει μια πρώτη έκθεση το 2010, ενώ θα συνεργαστεί με την

Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας για τη βελτίωση της επιτήρησης των ενεργειών σχετικά με τη διατροφή, τη σωματική άσκηση και την κατάσταση της υγείας στην ΕΕ. Η Λευκή Βίβλος συνοδεύεται από εκτίμηση των επιπτώσεων.
Οι επιπτώσεις στην υγεία
Σύμφωνα με την ΠΟΥ, η συχνότητα της παχυσαρκίας υπερτριπλασιάστηκε σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες από τη δεκαετία του ’80 και μετά. Από τα δεδομένα προκύπτει ότι το 1999 οι ευρωπαίοι κατανάλωναν περίπου 300 επιπλέον θερμίδες την ημέρα σε σύγκριση με το 1970 και ότι μεγαλύτερο μέρος της ενέργειας των τροφίμων προερχόταν από λίπη. Όσον αφορά τη σωματική άσκηση, οι μελέτες δείχνουν ότι ένας στους τρεις Ευρωπαίους δεν ασκείται καθόλου στον ελεύθερο χρόνο του, ενώ ο μέσος Ευρωπαίος κάθεται πάνω από πέντε ώρες την ημέρα.
Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η παιδική παχυσαρκία. Εκτιμάται ότι σήμερα τρία εκατομμύρια παιδιά σχολικής ηλικίας στην Ευρώπη είναι παχύσαρκα και ότι στον αριθμό αυτό προστίθενται 85.000 παιδιά το χρόνο. Οι νέοι τείνουν να διατηρούν το περιττό βάρος σε όλη τη διάρκεια της ενήλικης ζωής τους και έχουν μεγαλύτερες πιθανότητες να γίνουν παχύσαρκοι.
Η παχυσαρκία αποτελεί παράγοντα κινδύνου για πολλές σοβαρές ασθένειες, συμπεριλαμβανομένων των καρδιαγγειακών παθήσεων, του διαβήτη τύπου 2, της υπέρτασης, των εγκεφαλικών και ορισμένων ειδών καρκίνου. Η κακή διατροφή και η ανεπαρκής σωματική άσκηση είναι μεταξύ των πρωταρχικών αιτίων θανάτου στην Ευρώπη που θα μπορούσαν να αποφευχθούν, ενώ εκτιμάται ότι οι ασθένειες που οφείλονται στην παχυσαρκία αντιστοιχούν στο 7% των συνολικών δαπανών ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης στην ΕΕ.

Η Λευκή Βίβλος για τη διατροφή και τη σωματική άσκηση βρίσκεται στη διεύθυνση:
http://ec.europa.eu/dgs/health_consumer/index_en.htm
Για περισσότερες πληροφορίες, επισκεφτείτε τον ακόλουθο δικτυακό τόπο:

http://ec.europa.eu/health/ph_determinants/life_style/nutrition/nutrition_en.htm